نطنز(2006)

   نطنز،مرواریدی سبز و پناهگاهی در برابر بیابان‌های گرم و سوزان کویر   

شهرستان نطنز از توابع استان اصفهان و در فاصله 120 کیلومتری مرکز استان اصفهان قرار گرفته است. این شهرستان با وسعتی بالغ بر 3397 کیلومتر مربع، بین شهرستان های آران و بیدگل و کاشان از شمال، و اصفهان از جنوب قرار دارد. ارتفاع شهرستان از سطح دریا 1600 متر و در مجاورت کویر مرکزی ایران قرار گرفته است. قدمت این منطقه به دوره پیش از اسلام بر می گردد.

مهم ترین یادگارهای این شهر مسجد جامع، خانقاه و آرامگاه شیخ عبدالصمد هستند. این شهرستان به لحاظ قرار گرفتن در مسیر کاشان به اصفهان می تواند گردشگران بسیاری را جذب کند.

از برجسته ترین امتیازات این شهرستان؛ آب و هوای لطیف و پاک آن است که نطنز را به صورت مرواریدی سبز و پناهگاهی در برابر بیابان های گرم و سوزان کویر درآورده است. این لطافت در اکثر مناطق آن به خصوص در منطقه کوهستانی که با پوششی از سبزه زاران و چشمه سارها و بیشه ها احاطه شده بیشتر به چشم می خورد. کوه کرکس که از جمله کوه های مرکزی ایران است که با ارتفاع 3895 متر در این شهرستان واقع شده است.

ابیانه

در ۴۰ کیلومتری شمال غربی شهرستان نطنز، در دامنه کوه کرکس، روستایی واقع شده است به نام ابیانه. ابیانه نقطه ‏ای خوش منظره و خوش آب و هوا و دارای موقعیت طبیعی مساعدی است. شمار خانه ‏های ابیانه در سرشماری سال ۱۳۶۱ برابر با ۵۰۰ واحد برآورد شده است. این خانه‏ ها تماما بر روی دامنه ای در شمال رودخانه برزرود بنا شده است.

اتاق های ابیانه دارای پنجره‏ های چوبی ارس مانندند و اغلب دارای ایوان ها چوبی پیش آمده، مشرف بر کوچه ‏هایی باریک هستند که به صورت مناظر جالبی درآمده ‏اند. نمای خارجی دیوارها در خانه‏ های ابیانه با خاک سرخ رنگی که معدن آن در مجاورت روستا قرار دارد، پوشیده شده است.
از آن جا که در دامنه ‏های شیبدار ابیانه فضای کافی برای ساختن خانه‏ های موردنیاز وجود ندارد در این روستا چنین رسم شده که هر خانواده، انبار غار مانندی در تپه‏ های یک کیلومتری روستا، در کنار جاده و نرسیده به ابیانه ایجاد نماید. این غارها که در دل تپه‏ ها حفر شده ‏اند و از بیرون تنها درهای کوتاه و محقر آن نمودار است برای نگهداری دام ها و نیز آذوقهٔ زمستانی و اشیای غیرضروری مورد استفاده قرار می‏ گیرد.

مردم ابیانه به کشاورزی و باغداری و دامداری مشغول هستند که با روش های سنتی اداره می‏ شود. بیشتر زنان در امور اقتصادی با مردان همکاری دارند. ابیانه دارای هفت رشته قنات است که برای آبیاری مزارع و باغات مورد استفاده قرار می‏ گیرد. گندم، جو، سیب‏ زمینی و انواع میوه به خصوص سیب، آلو، گلابی، زردآلو، بادام و گردو در ابیانه به دست می‏ آید.

قدیمی ‏ترین اثر تاریخی ابیانه؛ آتشکده‏ای است که مانند دیگر بناهای ده در سراشیبی قرار گرفته است. آتشکده ابیانه را نمونه ‏ای از معابد زردشتی دانسته‏ اند که در جوامع کوهستانی ساخته می‏ شد. مهم‏ ترین بنا و اثر تاریخی این روستا یک باب مسجد جامع و قدیمی ترین اثر تاریخی این مسجد نیز منبر چوبی منبت‏کاری آن است که در سال ۴۶۶ ه.ق. ساخته شده است. مسجد قدیمی دیگر ابیانه مسجد برزله است که دارای فضای دلبازی است و روی لنگه در شرقی آن؛ سال ۷۰۱ ه.ق. نوشته شده که مربوط به دورهٔ ایلخانان است. مسجد تاریخی دیگر ابیانه مسجد حاجتگاه است که کنار صخره‏ای در کوهستان بنا شده و بر در ورودی شبستان آن تاریخ ۹۵۲ ه.ق. مشاهده می‏ شود.

روستای ابیانه دارای دو زیارتگاه است؛ یکی مرقد شاهزاده عیسی و شاهزاده یحیی در جنوب روستا که به گفته اهالی، فرزندان امام موسی کاظم بوده‏اند و زیارتگاه دیگر ابیانه قدمگاه نامیده می‏ شود. از جمله جاها و اماکن دیدنی دیگر ابیانه می‏ تواند از خانه غلام نادرشاه و خانه نایب حسین کاشی نام ببرد.

در روزهای گلابگیری که معمولا اواخر اردیبهشت رخ می دهد؛ خیل عظیمی از مسافران و گردشگران به سمت این روستا روانه می شوند. ابیانه مسیری نسبتا طولانی دارد. علاوه بر این به علت قرار نداشتن بر روی هیچ کدام از راه های اصلی، ماشین خطی یا مینی بوسی در آن مسیر کار نمی کند. ابیانه در جنوب کاشان و در فاصله حدود 80 کیلومتری آن قرار دارد.

این روستا هم از طریق جاده کاشان-نطنز و هم از اتوبان کاشان-اصفهان قابل دسترسی است. از دو راهی مسر کاشان به نطنز تا ابیانه حدود 22 کیلومتر فاصله است که مسیری زیبا و سر سبز می باشد. مسیر کاملا کوهستانی و دره مانند است که جای جای آن را باغ های پر درخت پوشانده است.

البته ذکر این نکته لازم است که این روستا بیش از حد مشهور شده و به واقع دیدنی های آن کمتر از شهرت آن است. شاید یکی از مهم ترین دلایل این شهرت، نزدیکی به شهرهایی همچون کاشان، قمصر، اصفهان و به طور کل در دسترس بودن آن است. از همه مهم تر اینکه تقریبا هیچکدام از دیدنی های شناخته شده آن همچون مسجد و منبر معروف، در معرض نمایش قرار ندارد و احتمالا تنها برای افراد خاص قابل رویت است.